Haziran 2026
Küresel para politikalarının sertleştiği, jeopolitik krizlerin tedarik zincirlerini kilitlediği zorlu bir dönemden geçiyoruz. Küresel petrol şokları ve Hürmüz Boğazı’ndaki tıkanıklıklar nedeniyle uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch’in Türkiye büyüme tahminini %2,8’e düşürdüğü bu makroekonomik atmosfer; yerelde, üretimin ve alın terinin simgesi Zonguldak’ta çok daha sarsıcı yapısal kırılmalara yol açıyor.
Bu ayki analizimizde, resmi makro verileri sahada yankılanan siyasi ve toplumsal seslerle birleştiriyor; Zonguldak’ın ekonomik röntgenini masaya yatırıyoruz.
1. Enflasyonun Anatomisi ve Mutfaktaki Yangın
Yurt İç Üretici Fiyat Endeksi.docx belgesindeki resmi verilere göre, Mayıs 2026 itibarıyla Türkiye genelinde yıllık tüketici enflasyonu (TÜFE) %32,61, üretici enflasyonu (Yİ-ÜFE) ise %28,93 olarak gerçekleşmiştir. Dezenflasyon programı kâğıt üzerinde bir yavaşlamaya işaret etse de son üç yılda genel fiyat düzeyinin birikimli olarak %215 artması, çarşı ve pazardaki yangını söndürmeye yetmiyor.
Bu durum, kentin tüketim alışkanlıkları ve siyasi temsilcilerin gözlemleriyle birebir örtüşüyor. TÜİK Zonguldak Bölge Müdürlüğü’nün Zonguldak-Karabük-Bartın Haziran 2026 İl Sunumunda belirtilen verilere göre, Türkiye genelinde bir hane gelirinin ortalama %18,1’ini gıdaya ayırırken, Zonguldak’ı da içine alan TR81 bölgesinde bu oran %23,6’ya fırlamaktadır.
CHP Zonguldak İl Başkanı Devrim Dural’ın Değerlendirmesi:
Sahadaki geçim sıkıntısını çarpıcı bir dille özetleyen Dural; “Vatandaşlarımız artık bir kilo kıyma dahi alamıyor. Halk eti ancak rüyasında görüyor” diyerek mutfaktaki enflasyona tepki göstermiştir. 22.100 TL’lik mevcut asgari ücretin ve bunun çok daha altında kalan emekli maaşlarının barınma, fatura, ulaşım ve eğitim gibi temel giderleri karşılamaktan uzak olduğunu belirten Dural, bu ekonomik sistemin sürdürülemez olduğunu vurgulamıştır.
2. Yapısal Dönüşüm: “Emeğin” Başkentinden “Emeklinin” Başkentine
Zonguldak işgücü piyasası, ulusal ortalamalara kıyasla alarm vermeye devam ediyor. TÜİK Zonguldak Bölge Müdürlüğü’nün Zonguldak-Karabük-Bartın Haziran 2026 İl Sunumunda belirtilen 2025 yılı verilerine göre; Türkiye genelinde işsizlik oranı %8,3 iken, Zonguldak’ta %10,5’e yükselmektedir. Kentin istihdam oranı (%45,8) ve işgücüne katılma oranı (%51,2) da ülke ortalamasının hayli gerisindedir.
Bu istihdam daralmasının toplumsal faturası, kentin demografik yapısını tamamen değiştirmiş durumda.
| Zonguldak Temel İşgücü ve Demografi Tablosu | Kişi Sayısı / Oran |
| Aktif Çalışan Nüfus | 150 Bin |
| Toplam Emekli Sayısı | 182 Bin |
| 65 Yaş Üstü Emekli Nüfusu | 50 Bin |
| Evinde Tamamen Yalnız Yaşayan Yaşlı Emekli | 10 Bin |
TÜMEMEKDER Zonguldak Şube Sekreteri Adnan Küçükvar’ın Değerlendirmesi:
Küçükvar, kentin tarihsel kimliğindeki kayba dikkat çekerek, son on yılda taş kömürü üretiminde ve istihdamda yaşanan gerileme nedeniyle Zonguldak’ın artık “Emeğin Başkenti” unvanından ziyade “Emeklinin Başkenti” olarak anıldığını ifade etmiştir. Emekli maaşları ile bayram ikramiyelerinin yüksek enflasyon karşısında eridiğini belirten Küçükvar; “İntibak yapılmadan bu maaş adaletsizliği düzelmez. Emeklinin hayatı ekonomik ve psikolojik bir mücadeleye, adeta bir cehennem hayatına dönüştü” diyerek sosyal güvenlik sisteminin acilen güncellenmesi çağrısında bulunmuştur.
3. Ağır Sanayi, Enerji Çelişkisi ve Dış Ticaret Açığı
Mayıs ayında Yİ-ÜFE alt kırılımlarında enerji fiyatlarının aylık %6,60 artması (Yurt İç Üretici Fiyat Endeksi.docx), sanayisi tamamen ağır üretime dayalı olan Zonguldak için büyük bir maliyet yükü anlamına geliyor. TÜİK Zonguldak Bölge Müdürlüğü’nün Zonguldak-Karabük-Bartın Haziran 2026 İl Sunumunda belirtilen göstergelere göre, Türkiye genelinde kişi başına elektrik tüketimi 3.603 kWh iken, Zonguldak’ta 5.582 kWh’ı bulmakta, komşusu Karabük’te ise 8.152 kWh’a ulaşmaktadır.
Bu devasa enerji ihtiyacı ve ham madde bağımlılığı, kentin dış ticaret dengesini de doğrudan etkilemektedir. 2025 verilerine göre kentin dış ticaret tablosu şöyledir:
- Zonguldak 2025 İhracatı: 295,2 Milyon Dolar
- Zonguldak 2025 İthalatı: 1 Milyar 19,3 Milyon Dolar
İhracatının yaklaşık 3,5 katı ithalat yapan bir kent modeli, küresel tedarik zinciri şoklarına karşı oldukça hassastır.
Bu verilerle örtüşen bir diğer nokta ise yerli enerji üretimidir. CHP İl Başkanı Devrim Dural, Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) bünyesindeki Karadon, Kozlu ve Üzülmez müesseselerinde yatırımsızlık ve işçi eksikliği nedeniyle üretimin aksamasını eleştirmiştir. Dural, yer altındaki 1,5 milyar tonluk taşkömürü rezervinin ithalata bağımlılığı azaltmak ve enerji güvenliğini sağlamak adına stratejik önemde olduğunu belirten haklı bir yerli üretim çağrısı yapmıştır.
Sonuç ve “Susma”nın Görüşü
Zonguldak; enerjide dışa bağımlı ağır sanayi sarmalı, çift haneli işsizlik (%10,5) ve mutfaktaki yüksek gıda payı (%23,6) ile makroekonomik fırtınayı en derinden hisseden kentlerin başında geliyor. TÜİK Zonguldak Bölge Müdürlüğü’nün Zonguldak-Karabük-Bartın Haziran 2026 İl Sunumunda belirtilen nüfus verilerinde kentin nüfusunun kademeli olarak 585,2 bine gerilemesi ve net göçün negatifte kalması, bu ekonomik sıkışmışlığın yarattığı sosyo-ekonomik göçün en somut kanıtıdır.
Adnan Küçükvar’ın ortaya koyduğu “150 bin çalışana karşı 182 bin emekli” gerçeği ile Devrim Dural’ın “halkın eti artık rüyasında gördüğü” yönündeki saha tespiti, kentin acil bir yapısal dönüşüme, yerli kömür üretimine dayalı istihdam politikalarına ve emeklileri koruyacak kalıcı bir intibak düzenlemesine ihtiyacı olduğunu açıkça haykırmaktadır.
sitesinden daha fazla şey keşfedin
Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.
